Ściągnięcie aparatu to niestety jeszcze nie koniec naszej drogi do pięknego i zdrowego uśmiechu! Po zakończeniu leczenia ortodontycznego nadchodzi kolejny, niezwykle ważny etap – retencja. To właśnie tutaj otrzymujemy retainer, który pozwala utrwalić efekty naszej ciężkiej pracy. Czym dokładnie jest ten aparat i dlaczego jest tak istotny? W dzisiejszym artykule rozwiejemy wszelkie wątpliwości, by retainery nie miały już przed nami tajemnic.
Czym jest retainer?
Retainer to indywidualnie dopasowany aparat stomatologiczny, utrzymujący zęby w ich nowej, skorygowanej pozycji. Działa jak stabilizator – pomaga kościom i tkankom przyzębia dostosować się do zmian, które zaszły podczas leczenia ortodontycznego. Zakładamy go po zakończeniu fazy aktywnego leczenia, np. po zdjęciu aparatu stałego lub nakładek.
Rodzaje retainerów
Wyróżniamy dwa główne typy aparatów retencyjnych: stałe i zdejmowane, co pozwala dostosować wybór do naszych potrzeb i stylu życia. Retainery stałe są przytwierdzane do tylnej części zębów przez ortodontę za pomocą specjalnego kleju. To rozwiązanie polecane dla osób, których zgryz wymaga długotrwałej stabilizacji, ponieważ retencja zachodzi tu nieustannie. W tym przypadku musimy jednak przykładać szczególną wagę do higieny jamy ustnej, by uniknąć gromadzenia się płytki nazębnej w okolicy aparatu.
Retainery zdejmowane, takie jak płytki Hawleya czy szyny retencyjne, możemy natomiast samodzielnie ściągać. Takie rozwiązanie znacznie ułatwia dbanie o czystość jamy ustnej – wystarczy, że wyciągniemy aparat na czas posiłku oraz wykonywania zabiegów higienicznych. Musimy jednak pamiętać tutaj o zachowaniu konsekwencji i regularnym noszeniu urządzenia. W przeciwnym razie nie osiągniemy bowiem pożądanych efektów.
Wygląd i budowa aparatu retencyjnego
Retainer stały to cienki drucik mocowany do wewnętrznej strony zębów. Nie możemy ściągnąć go samodzielnie nawet na chwilę – od momentu założenia w gabinecie dentystycznym, pozostaje na naszych zębach przez cały czas. Jest praktycznie niewidoczny, a jego obecność nie przeszkadza w codziennym funkcjonowaniu.
Z kolei retainer ruchomy to przezroczysta nakładka (podobna do alignerów) lub płytka z metalowym drucikiem. Jest on wykonany na podstawie wycisku naszego uzębienia i dostosowany do naszych indywidualnych potrzeb, lecz bardziej widoczny niż ten stały. Najpopularniejszym jego przykładem jest aparat Hawleya, który składa się z akrylowej płytki dopasowanej do podniebienia oraz drutów utrzymujących zęby w prawidłowej pozycji.
Dlaczego noszenie retainera jest ważne?
Bezpośrednio po zdjęciu aparatu nasze zęby są skłonne do powrotu na swoje dawne miejsca. Bez odpowiedniej retencji efekty leczenia mogłyby praktycznie całkowicie zaniknąć.
Regularne noszenie aparatu retencyjnego:
- stabilizuje zęby, pozwalając kościom i tkankom dostosować się do nowego układu;
- utrwala uzyskane w ramach leczenia efekty i chroni przed nawrotem wady zgryzu;
- oszczędza nam dodatkowych kosztów i konieczności powtórnego leczenia w przyszłości.
Jak dbać o retainer?
Niezależnie od tego, który typ aparatu wybierzemy, musimy dbać o jego stan. Dzięki temu będzie skutecznie spełniać swoje zadanie jeszcze przez wiele lat. Poniżej zebraliśmy kilka wskazówek przydatnych dla właścicieli różnych rodzajów retainerów.
Czyszczenie aparatu retencyjnego stałego:
- czyścimy zęby i przestrzenie wokół drucika za pomocą nici dentystycznej lub irygatora, by dokładnie usunąć resztki pokarmu;
- regularnie odwiedzamy ortodontę, by sprawdzić, czy drut jest na swoim miejscu.
Czyszczenie aparatu retencyjnego ruchomego:
- codziennie czyścimy powierzchnię aparatu za pomocą miękkiej szczoteczki;
- w trakcie czyszczenia nie używamy wrzątku (mógłby on zdeformować tworzywo) ani past z ostrymi drobinkami;
- możemy również skorzystać ze specjalnych płynów do czyszczenia aparatów ortodontycznych;
- wyjmując retainer, przechowujemy go w dedykowanym etui, by zapobiegać uszkodzeniom.
FAQ
Ile kosztuje retainer?
Cena różni się w zależności od typu urządzenia. Retainer stały jest zazwyczaj droższy ze względu na materiał wykonania oraz konieczność założenia w ramach wizyty dentystycznej. Koszt aparatu retencyjnego ruchomego to około 500-600 złotych za jeden łuk, zaś w przypadku zakładania go na stało, możemy spodziewać się dwa razy wyższej kwoty.
Czy każdy musi nosić retainer po zakończeniu leczenia ortodontycznego?
Retainer jest jedynym sposobem, by utrzymać wypracowaną w trakcie leczenia pozycję zębów. Musimy go nosić, jeśli zależy nam na zachowaniu prostego zgryzu przez wiele lat.
Co się stanie, jeśli przestanę nosić retainer?
Odłożenie retainera nawet na kilka dni sprawia, że zęby zaczynają powoli przesuwać się na swoje dawne, nieprawidłowe pozycje. Im dłużej nie stosujemy aparatu retencyjnego, tym większe jest ryzyko nawrotu wady.
Który typ retainera jest lepszy – stały, czy ruchomy?
Każdy z dwóch typów retainerów ma swoje zalety:
- ruchomy retainer daje większą elastyczność, a przy tym łatwiej go wyczyścić;
- retainer stały jest wygodny dla osób, które mogłyby mieć trudność z regularnym zakładaniem aparatu.
Ostateczny wybór aparatu retencyjnego zależy od naszych preferencji i zaleceń lekarza.
Czy warto inwestować w retainer?
Zakup retainera to inwestycja w zachowanie pięknego uśmiechu na lata. Bez aparatu retencyjnego ryzykujemy, że efekt leczenia zaniknie, a nasze zęby wrócą na swoje poprzednie pozycje.
Ile czasu nosi się aparat retencyjny?
Czas noszenia retainera jest indywidualny, ale zazwyczaj musimy nosić go przez kilka lat. Najczęściej pierwsze miesiące wymagają stałego zakładania aparatu, a później nosimy go jedynie nocą.
Podsumowanie
Retainery to urządzenia zakładane po zakończeniu właściwego leczenia ortodontycznego. Ich noszenie jest kluczowe dla utrzymania prostego zgryzu i przeciwdziałania nawrotom wady. Jeśli zbliżamy się do ściągnięcia aparatu, pora zaplanować kolejny krok i wybrać odpowiedni model retainera dla siebie. Pamiętajmy, że niezależnie od jego rodzaju, musimy przestrzegać zaleceń ortodonty i dbać o odpowiednią pielęgnację. Przyniesie nam to długotrwałe rezultaty, a piękny uśmiech pozostanie z nami już na zawsze.
